TOURNÉE de CARILLON 2009

TOURNÉE de CARILLON 2009

Od Kopernika do Heweliusza

Tournée de Carillon 2009 rusza w trasę.

Toruń 2016 Kandydat Europejska Stolica Kultury PLANETOIDA 12999 TORUŃ okrąża Słońce w ciągu 3 lat i 157 dni, w średniej odległości 2,27 j.a. Została odkryta 30 sierpnia 1981 roku w Lowell Observatory (Anderson Mesa Station) przez Edwarda Bowella. Nadanie jej nazwy Toruń, odkrywca uzasadnił miejscem urodzin Kopernika i umiejscowieniem Uniwersytetu jego imienia, Starówą wpisaną na listę UNESCO i największym w Polsce obserwatorium astronomicznym. W lutym odsłonięto w mieście pomnik planetoidy. Powstaniu jej muzycznego perpetuum mobile przyświecała Galileuszowska myśl: "A jednak się kręci". Ciągły ruch, liczne przyspieszenia i zwolnienia tempa, głośne repetycje symbolizujące wybuchy energii, wyeksponowana grupa instrumentów perkusyjnych – to elementy, które pozwalają poznać wynurzający się z chaosu muzyczny kosmos.

Gdańsk 2016 Europejska Stolica Kultury Kandydat PLANETOIDA 764 GEDANIA okrąża Słońce w ciągu 5 lat i 251 dni, w średniej odległości 3,19 j.a. Została odkryta 26 września 1913 roku w Landessternwarte Heidelberg–Königstuhl w Heidelbergu przez Franza Kaisera. Nazwa planetoidy pochodzi od łacińskiej nazwy miasta Gdańsk, gdzie odkrywca był pierwszym asystentem i nawiązuje do heweliuszowskiej tradycji miasta. Utwór muzyczny Planetoida 764 Gedania jest stylizacją kaszubskiego tańca, owczarka. Wykorzystane tu, charakterystyczne dla ludowego tańca zwroty melodyczne i rytmiczne, prostota harmoniczna, zwalnianie i przyspieszanie tempa oraz liczne powtórzenia, służą pokazaniu swobodnej wizji kosmosu i mają oddziaływać na wyobraźnię słuchacza.

Obydwa utwory w oryginale przeznaczone są na orkiestrę symfoniczną. Planetoida 12999 Toruń miała swoje prawykonanie podczas ogólnopolskiej inauguracji Międzynarodowego Roku Astronomii. Na potrzeby Festiwalu utwory zostały specjalnie zinstrumentowane na carillon i orkiestrę dętą. Planetoida 764 Gedania – prezent toruńskiej kompozytorki dla Gdańska – na Tournée de Carillon będzie miała swoje światowe prawykonanie. Planetoidy uzupełnią muzycznie Wszechświat Kopernika i Heweliusza o obiekty im nieznane, ale najbliższe ich sercom.

Już za kilkanaście dni, od 27 do 31 lipca, wyruszy w drogę Festiwal Tournée de Carillon. Będzie to pierwsza trasa i "próba ogniowa" najnowszego i bodaj najpiękniejszego mobilnego instrumentu w Europie i zarazem pierwszego polskiego carillonu mobilnego. Niejedną próbę ogniową przeżyć natomiast musiała ciągnąca instrument zabytkowa ciężarówka MAN, niegdyś bojowy wóz Straży Pożarnej. Carillon mobilny GDAŃSK jest własnością Muzeum Historycznego Miasta Gdańska i po dwóch instrumentach stacjonarnych, na wieżach Ratusza i kościoła św. Katarzyny, jest to trzeci carillon w mieście. W tej chwili wciąż są to jedyne koncertowe instrumenty w Polsce i krzewienie kultury carillonowej, a co za tym idzie wysokiej kultury muzycznej, poprzez koncerty bezpośrednio na ulicy, dla tłumów słuchaczy, jest głównym celem Festiwalu. Być może dzięki muzyce mobilnego carillonu uda się dotrzeć do mieszkańców i władz innych miast, że instrument taki może stać się najbardziej charakterystyczną ikoną dźwiękową ich grodu. Być może uda się wskrzesić do gry koncertowej instrument na Jasnej Górze w Częstochowie, być może urzeczywistni się marzenie wielu mieszkańców Torunia o zakupie carillonu przez miasto. I to właśnie do grodu Kopernika wyrusza gdański instrument na swoje pierwsze tournée.

Dyrektor Artystyczny Festiwalu: Magdalena Cynk, mcynkm@gimakad.torun.pl, tel. kom. +48.501 15 32 08

Prezes Polskiego Stowarzyszenia Carillonowego: Grzegorz Szychliński, zegary@mhmg.gda.pl, tel. 058 305 64 92

Rzecznik prasowy/koordynator: Maciej Mikołajewski, tel. +48.509 44 17 17

Publiczna prezentacja mobilnego carillonu - Gdańsk, 24 maja 2009Muzyczna premiera instrumentu odbyła się 24 maja na Długim Targu w Gdańsku. Grała carillonistka Miasta Gdańska, Monika Kaźmierczak, która również będzie gwiazdą Festiwalu. Instrument składa się z 48 dzwonów o łącznej wadze 4.868 kg. Najcięższy z nich waży 845 kg a najlżejszy 9 kg. To już, a może dopiero, czwarty taki instrument, który mogą zobaczyć mieszkańcy kilku miast Polski. W roku 2006, z okazji Światowego Kongresu Carillonowego w Gdańsku, koncertował instrument holenderski z Royal Eijsbouts, a w latach 2007 i 2008 podczas festiwalu zorganizowanego przez Fundację Pro Futuro z Torunia, najpierw czeski carillon z Pragi, a potem francuski instrument mobilny z Douai. Organizatorem tegorocznej tury jest Polskie Stowarzyszenie Carillonowe, a mecenasami Festiwalu Urząd Miasta Torunia i Muzeum Historyczne Miasta Gdańska. Dyrektorem artystycznym Tournée, jest toruńska kompozytorka, Magdalena Cynk. I właśnie te dwa miasta, Toruń i Gdańsk, i ich okolice obejmuje pierwsza tura Festiwalu, choć w miarę pozyskiwanych środków możliwe są późniejsze recitale i koncerty w innych miastach.

Międzynarodowy Rok Astronomii Tegoroczny Festiwal wpisuje się w obchody Międzynarodowego Roku Astronomii 2009, a patronat honorowy przyjęło Polskie Towarzystwo Astronomiczne. Rok Astronomii ustanowiony decyzją Zgromadzenia Ogólnego ONZ ma upamiętniać przede wszystkim 400. rocznicę pierwszych obserwacji nieba dokonanych przy użyciu lunety przez Galileusza, a także 40. rocznicę pierwszego lądowania ludzi na Księżycu. Dwaj najwięksi polscy astronomowie, Mikołaj Kopernik i Jan Heweliusz, są nierozerwalnie związani z dziełem Galileusza. To przez swoją lunetę, obserwując fazy Wenus i księżyce Jowisza Galileusz mógł uzyskać całkowitą pewność, że "jednak się kręci", a Heweliusz sztukę budowy teleskopów rozwinął do najwyższego podówczas poziomu, dokonując nimi swoich odkryć w Gdańsku. Tym dwóm astronomom Festiwal pragnie na początek złożyć swój muzyczny ukłon właśnie w ich miastach rodzinnych, gdzie odbędą się (29 lipca o godz. 18 na Rynku Staromiejskim w Toruniu i 30 lipca o godz. 20 na Długim Targu w Gdańsku) główne koncerty festiwalowe z udziałem carillonu mobilnego GDAŃSK i orkiestry. Koncert "Od Kopernika do Heweliusza" ma być muzyczną ilustracją Układu Słonecznego znanego obydwu astronomom, od Saturna do Merkurego i Słońca, wykorzystując między innymi kompozycje Gustava Holsta "Planety" i Georga Fryderyka Haendla "Muzykę sztucznych ogni" specjalnie zaaranżowanym na tę okazję przez Tomasza Cywińskiego z Torunia. Specjalny kosmiczny akcent uzupełni toruńskie niebo gdzie z towarzyszeniem carillonu zostanie wykonana "Planetoida 12999 Toruń", Magdaleny Cynk, a być może i mieszkańcy Gdańska doczekają się podobnej niespodzianki. W koncertach obok carillonu wystąpi orkiestra dęta blaszana z sekcją perkusyjną złożona z gdańskiego kwintetu Hevelius Brass i toruńskiego oktetu Copernicus Ensemble. Monika Kaźmierczak przygotowała specjalny "księżycowy" repertuar recitali, mający przypominać lot Apollo 11, a w nim takie hity jak z jednej strony "Sonanta księżycowa" Ludwiga van Beethovena, a z drugiej "Moonlight Shadow" Mike'a Oldfielda. Poza nią, w recitalach 27 i 28 lipca w Toruniu, i 31 lipca w Trójmieście, za klawiaturą carillonu, zobaczymy również, gdańszczankę Annę Kasprzycką oraz toruniankę Magdalenę Cynk.

Organizator festiwalu "Tournée de Carillon 2009":

Polskie Stowarzyszenie Carillonowe Polskie Stowarzyszenie Carillonowe

Festiwal zoraganizowany ze środkow:

Urząd Miasta Torunia Urząd Miasta Torunia

Muzeum Historyczne Miasta Gdańska Muzeum Historyczne Miasta Gdańska

Patronat Honorowy:

Polskie Towarzystwo Astronomiczne Polskie Towarzystwo Astronomiczne

Współorganizatorzy i sponsorzy:

Akademia Muzyczna im. Stanisława Moniuszki w Gdańsku Akademia Muzyczna im. Stanisława Moniuszki w Gdańsku

Uniwersytet im. Mikołaja Kopernika w Toruniu Uniwersytet im. Mikołaja Kopernika w Toruniu

Dwór Artusa Centrum Kultury w Toruniu Dwór Artusa Centrum Kultury w Toruniu

Toruńska Orkiestra Symfoniczna

Hotel Pod Czarną Różą Hotel Pod Czarną Różą

Rytm Rytm

Akart AKART

Patronaty medialne:

Gazeta Wyborcza

TVP Bydgoszcz

Polskie Radio Pomorza i Kujaw

Radio Gdańsk

carillon.pl Polskie Stowarzyszenie Carillonowe
80-856 Gdańsk, ul. Profesorska 3 tel. +58 305 64 92
e-mail: biuro@carillon.pl

© Krzysztof Gollnau 2009
gfx, php, html, css
webmaster@carillon.pl